Antony Gormley

Antony Gormley – Geestgrond – KMSKA

Geestgrond – Antony Gormley

KMSKA

Leopold de Waelplaats 1, Antwerpen

22/05/2026 – 20/09/2026

Eind vorig jaar kregen we als gids te horen dat er een grote tentoonstelling georganiseerd zou worden van de Britse beeldhouwer Antony Gormley. Ik kende hem nog niet heel goed, maar ik was blij verrast bij de voorlopige presentatie van de tentoonstelling. Ik had zelfs al een favoriete zaal (die dan later op nummer twee zou eindigen).

Antony Gormley was al in het museum geweest en had specifiek gevraagd voor de witte zalen van het museum in plaats van de normale tentoonstellingszalen. Het waren vooral de helderheid en het licht dat hem aanspraken. Als je nu in de vertrouwde zalen binnengaat, merk je dat ook. De verlichting werd aangepast voor deze tentoonstelling, het is er nu veel lichter dan bij de normale opstelling. Gormley gaf aan dat het gebouw vraagt om lichamen die ademen.

Antony Gormley - tentoonstelling Geestgrond - KMSKA - Field in lood en Corner II in beton

Binnen en buiten het museum

Ik kende hem van zijn figuren. Maar zijn werk is zoveel breder dan dat en dat merk je ook in de tentoonstelling. In de eerste (echte) tentoonstellingszaal vind je veel vroeg werk van Gormley terug, zoals zijn loden werken en ‘Mother’s Pride’. De “(echte)” in de vorige zin, is omdat Gormley ook buiten de tentoonstellingszalen werken wil laten zien. Zelfs buiten het gebouw zijn er drie werken uit de Domains-serie (naast de fontein, op het dak rechts en aan de Scheldekaaien). Ook binnen zijn er enkele werken te vinden voor je de eigenlijke tentoonstelling binnenstapt: ‘Brace’ die tegen een muur geleund staat in De Keyserzaal, ‘Small Stop Lead VII’ achter de vrouwenbeelden en natuurlijk ‘Orbit Field III’ waar je door mag dansen.

Geestgrond

Over de titel van de tentoonstelling is heel lang nagedacht. De directeur dacht aan ‘Ecce Homo’ of ‘Zie de Mens’, maar Gormley vond dat wat pretentieus. Gastcurator Carolyn Christov-Bakargiev en Antony Gormley hoorden dan van ‘Geestgrond’. Geestgrond is eigenlijk een type Nederlandse landbouwgrond, maar het bezit heel wat symboliek. Het is de relatie tussen ‘geest’, het bewustzijn en ‘grond’ of aarde. Het materiële en het immateriële dat ook vervat zit in het werk van Gormley. Ze vonden het ook gewoon mooi klinken met de g’s en de r, daarom wordt de titel ook niet vertaald.

Murmur, the Heart & Cave

Bij de eerste beelden van de tentoonstelling dacht ik dat ‘Cave’ m’n favoriet ging zijn. Dit kunstwerk is een verzameling kubusvormige holtes die een lichaam vormen. Het lichaam als gebouw, dat je kan betreden. Gormley vond het een beetje hysterisch om helmen te voorzien, maar het zijn heel lage ruimtes en de start is niet het laagste punt. Hij wilt liever niet dat er lichtjes (van de gsm) gebruikt worden om je weg te vinden. Het geeft de beste ervaring door al voelend de weg te vinden.

In de vroegere Ensorzaal staat een zinderende soort kubus en een knielende figuur. ‘Murmur’ is de expansie van ‘Form IV’. Dit is moeilijk te bevatten, Gormley geeft toe dat hij het ook niet altijd snapt. Het lijkt alsof de werken voor deze ruimte gemaakt zijn, ze zijn daarom ook m’n favoriet. De zaaltjes tussen ‘Cave’ en ‘Murmur’ hebben als onderwerp ‘The Heart’ en het is alsof je in het atelier van Gormley stapt. Er zijn enkele boeken uit zijn persoonlijke collectie, bij elkaar gehouden door een mega sergeant (of lijmklem), maar ook materialen, foto’s, tekeningen en modellen. Hier voel je echt zijn kunst.

Antony Gormley - tentoonstelling Geestgrond - KMSKA - The Cave

Rondleidingen

Mij zie je er alvast ook als gids of om nog eens te komen kijken naar de werken. Als je een rondleiding wenst, kan je dit altijd aangeven bij de boeking of geef me een seintje.

Ik verzorg de komende Engelstalige instaprondleidingen op de volgende data: